Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

Wij veronderstellen dat vele lezers van onze website Optimist.pw geïnteresseerd zijn in de wijze waarop psychologen hun onderzoek op mensen verrichten. In dit artikel zullen wij u enkele tactieken en trucs vertellen die psychologen gebruiken bij hun werk in de opleiding van bedrijfspersoneel.

Gedurende vele jaren konden specialisten door het opleiden van volwassenen geen hoge resultaten behalen. Het doel van de beroepsopleiding was het verhogen van het rendement van de cursisten in de produktie. En de cursisten zelf toonden niet veel belangstelling voor het aangeboden materiaal. Om de belangstelling van de mensen voor de wetenschap te vergroten, werden methoden ontwikkeld, waarover wij het in dit artikel zullen hebben.

Algemene kenmerken

Laten we om te beginnen het begrip actieve sociale en psychologische vorming uitsplitsen. Dit is een speciale psychologische en pedagogische vorm die bijdraagt tot de verbetering en ontwikkeling van verschillende kennis, vaardigheden en bekwaamheden, en die wordt uitgevoerd bij het werken in een groep.

Actief leren wordt in verschillende richtingen gebruikt. Het kan een doelgerichte vorming van verschillende communicatieve vaardigheden in sommige beroepen zijn, maar ook om het niveau van psychologische bekwaamheid te verhogen of om de cultuur van mentale activiteit van een bepaalde organisatie te stroomlijnen.

Er zijn drie hoofdblokken in de methoden van actieve sociaal-psychologische vorming:

  1. Methoden die via discussies kunnen worden toegepast;
  2. Methoden waarbij verschillende spelletjes worden gebruikt;
  3. Diverse sociale en psychologische trainingen, die ook hun eigen classificatie hebben.

Deze classificatie van methoden van actieve sociale en psychologische training is de meest voorkomende. Maar er zijn nog veel meer soortgelijke die ook als juist worden beschouwd en door moderne wetenschappers worden beschouwd. Hieronder zullen we meer in detail ingaan op elk onderdeel van deze lijst.

Principes van groepsinteractie

Naast de beïnvloedingsmethoden zijn er bepaalde principes van actieve sociale en psychologische training die in acht moeten worden genomen bij het werken met een groep:

  • het principe van vrijwilligheid;
  • het beginsel van de personificatie van verklaringen;
  • het beginsel van gelijke communicatie;
  • het “hier en nu” principe;
  • het beginsel van activisme;
  • het beginsel van openheid en oprechtheid
  • het beginsel van vertrouwelijkheid.

Het is belangrijk te bedenken dat tijdens het werk niet alleen de leraar invloed heeft op de groep, maar dat ook de cursisten zelf invloed hebben op de specialist.

Mechanismen

Naast de basismethoden van de sociaal-psychologische opleiding moeten ook de mechanismen, die eveneens een belangrijke rol spelen, worden vermeld. Zij hebben hun eigen classificatie en definities:

  • Infectie is het proces waarbij een individu zijn of haar emotionele toestand overdraagt op een ander door middel van psychofysiek contact. Deze uitwisseling kan plaatsvinden als een zelfstandige uitwisseling of in “samenwerking” met de semantische invloed. Infectie vindt plaats in de vorm van empathie, die mogelijk is tussen mensen die zich in dezelfde psychische toestand bevinden. En emoties worden op dit moment vele malen geïntensiveerd;
  • Inductie is het proces van beïnvloeding van een of meer individuen op andere individuen. Tijdens de toepassing van dit mechanisme aanvaardt het getroffen individu de informatie gewoon als een feit. De psycholoog redeneert niet met de informatie, legt de betekenis en richting niet uit;
  • Imitatie. Hiervan is sprake wanneer een individu, bewust of onbewust, de handelingen van anderen kopieert. Een groep mensen wordt een norm aangeboden om te volgen. En in dit geval kopiëren zij niet alleen de manier van gedrag, maar ook de uiterlijke kenmerken van het ideaal. Dit mechanisme wordt het vaakst toegepast bij het werken met een groep mensen. Hier is het immers gemakkelijker om bepaalde regels op te stellen die door elke deelnemer moeten worden nageleefd;
  • Overtuiging is een andere manier om het bewustzijn van een persoon of een bepaalde groep mensen te beïnvloeden. Bij de toepassing van deze methode stellen psychologen zich ten doel meningen en attitudes te veranderen. De overredingskracht moet ervoor zorgen dat het individu zijn standpunt aanvaardt en er bij al zijn activiteiten aan vasthoudt. De methode van de overreding kan alleen worden toegepast als men over voldoende argumentatie beschikt, bewijs kan leveren dat zijn standpunt het enige ware is, en een logische keten kan opbouwen.

De essentie en de inhoud van een actieve sociale en psychologische opleiding liggen in deze methoden. Hieronder zullen wij nader ingaan op het proces van werken met groepen mensen en de bijzonderheden van de uitvoering daarvan.

Methodes voor discussie

Tot de methoden van actieve sociale en psychologische vorming behoren discussies. Deze methode wordt gebruikt tijdens het proces van het oplossen van verschillende taken. Bij deze methode bespreekt een groep mensen de meningen van anderen, waarbij elke deelnemer zijn eigen argumenten mag geven, zijn eigen mening mag uiten en aan anderen mag bewijzen dat zijn standpunt het juiste is.

Groepsdiscussie is een methode waarmee je de meningen, opvattingen en houdingen van individuen kunt beïnvloeden door communicatie en uitwisseling van informatie tussen de deelnemers.

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

De psycholoog Jean Piaget sprak voor het eerst over discussies in de twintigste eeuw. In zijn werken toonde hij aan dat zelfs een gewone schooljongen door te discussiëren zijn egocentrische gedachten verlaat en het standpunt aanvaardt van de mensen in de groep met wie hij samenwerkt. Hoewel iedereen weet dat het niet gemakkelijk is de gedachten van een tiener te veranderen.

Veel psychologen hebben gewezen op een aantal voordelen van het gebruik van een dergelijke methode:

  1. Tijdens een discussie kan men een probleem vanuit verschillende invalshoeken bekijken en voor sommige ernstige problemen de meest correcte oplossing kiezen;
  2. Als iemand tijdens een lezing alleen maar luistert naar de aangeboden informatie, kan hij tijdens een discussie actief deelnemen, zijn mening geven en ook luisteren naar de meningen van andere deelnemers. Op die manier vergaart het individu veel meer kennis in zijn hoofd, leert hij zelf te analyseren, na te denken over wat hij misschien van mening zou moeten veranderen;
  3. Tijdens discussies leren individuen in een groep te werken. Hier kunnen zij niet alleen hun eigen gedachten uiten, maar ook naar anderen luisteren. De deelnemers analyseren wat zij horen en vergelijken dit met hun eigen gedachten, en zij kunnen leren hun eigen standpunt te verdedigen en uit te leggen waarom hun mening het waard is om naar te luisteren;
  4. In een discussie kan een groep mensen tot een gemeenschappelijk besluit komen nadat ze ieders mening hebben overwogen en geanalyseerd. Hier kunnen leerlingen zichzelf verwezenlijken en voor zichzelf opkomen;
  5. Als je deze methode toepast, kun je duidelijk zien hoe goed mensen begrijpen waar ze het over hebben en of ze bereid zijn om tot een gezamenlijke oplossing voor een probleem te komen.

Soorten discussies

In de theorie van Panin onderscheidt hij verschillende basistypes van groepsdiscussies die het doeltreffendst zijn:

  • “Paneldiscussie”, die alleen wordt gehouden als er een grote groep is, wanneer meer dan veertig mensen deelnemen aan de discussie;
  • “Sneeuwbal”. Dit is wanneer iedereen in de groep moet deelnemen aan de bespreking van het probleem. Het doel van deze discussie is om alle beschikbare meningen te identificeren en overeen te komen, en om tot een eensluidend besluit te komen;
  • Quadro”. Tijdens deze discussie moet feedback van de groep worden vastgesteld. De instructeur of elke deelnemer kan zijn of haar mening geven en een argument naar voren brengen, en elke deelnemer heeft de taak zijn of haar eigen visie te geven en het standpunt van de ander te analyseren;
  • “Prioriteiten”. Ook hier zal een vergelijking worden gemaakt van alle beschikbare meningen en een afweging worden gemaakt van hun verscheidenheid. Elk lid van de discussie zal immers zijn eigen visie hebben, die al dan niet waar kan zijn;
  • “Brainstormen” is de gemakkelijkste manier om een discussie te voeren. Hier kan iedereen op elk moment aan de discussie deelnemen of deze verlaten. Elk lid van de groep is volledig vrij om zijn of haar gedachten te uiten, zijn of haar eigen mening te geven en de mening van anderen te bekritiseren. Brainstormen wordt gebruikt wanneer het nodig is om een collectieve beslissing te nemen, wanneer een groep mensen elke individuele mening in overweging neemt en er iets uit haalt.

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

Spelmethode

Spellen kunnen gerust worden omschreven als actieve methoden van sociale en psychologische vorming. Deze vorm van menselijke activiteit heeft een plaats in vele sferen en wetenschappen. Nu zijn er vele soorten spelen die niet alleen op kinderen gericht zijn. In dit gedeelte zullen we hun rol in de psychologie in detail bekijken.

In deze wetenschap wordt met spel bedoeld het scheppen van een situatie om een bepaald psychologisch resultaat te verkrijgen. Zo’n resultaat kan zijn:

  • Emoties;
  • Kennis;
  • Nieuwe bekwaamheden en vaardigheden;
  • Het behalen van overwinningen;
  • Het opbouwen van relaties met anderen;
  • Ontwikkeling van bepaalde kwaliteiten van de persoonlijkheid.

Veel mensen vragen zich af waarom het spel zo’n populaire methode is. Dit is te wijten aan het feit dat tijdens het spelen van de situatie meer dan eens kan worden herhaald om het resultaat te bereiken dat de groep verwacht.

Bovendien kun je tijdens het spel samenwerken met mensen en niet over hen heen werken, waardoor je een positief resultaat bereikt. Om deze methode uit te voeren heeft u nodig:

  1. Technologie van de toekomst spel;
  2. Een speciale spel set;
  3. En ook spelinteractie, waarvoor niet alleen de groep, maar ook de organisator verantwoordelijk is.

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

De belangrijkste soorten spelletjes

Meestal kiezen psychologen voor een business game. Het is gebaseerd op de sociale of thematische inhoud van een activiteit die dicht bij de deelnemers staat.

Tijdens het spel moet getracht worden de relaties die kenmerkend zijn voor dit soort praktijk zo nauwkeurig mogelijk na te bootsen. Er wordt een simulatie van de activiteit gecreëerd, en de groep moet de dynamiek en de omstandigheden nabootsen die in het echte leven aanwezig moeten zijn.

Het is mogelijk de basistekens van dit soort spel aan te wijzen om het van elk ander te onderscheiden:

  • Het stelsel van relaties, dat inherent is aan een bepaald soort praktische activiteit, alsmede het herscheppen van de sociale en objectieve inhoud, die kenmerkend is voor een bepaald beroep;
  • Tijdens een bedrijfsspel wordt een bepaald probleem gemodelleerd, en elke deelnemer stelt zijn of haar eigen oplossing voor, die vervolgens moet worden uitgevoerd;
  • Het is verplicht de rollen vast te stellen die onder de deelnemers moeten worden verdeeld;
  • Bij het zoeken naar oplossingen moet de deelnemer die zijn eigen rol heeft, alleen vanuit zijn eigen positie denken;
  • De hele groep moet met elkaar interageren;
  • De groep krijgt een gemeenschappelijk doel, dat zij alleen kan bereiken door interactie en het ondergeschikt maken van hun secundaire doelen en doelstellingen aan één;
  • De groep ontwikkelt een collectieve oplossing voor een probleem;
  • Er is een verscheidenheid aan alternatieven voor het nemen van een besluit;
  • Emotionele spanningen in de groep zijn aanwezig, maar de leraar kan deze gemakkelijk beheersen;
  • Er is een bepaald systeem voor de evaluatie van de prestaties van de groep.

Soms kiezen psychologen voor rollenspelen. Tijdens een rollenspel krijgt elke deelnemer in de groep een bepaalde rol, die voor hem of haar van groot belang is in het dagelijks leven.

Het belangrijkste attribuut voor dit soort spel wordt beschouwd als de rol zelf, en de relaties tussen mensen zijn de verbindingen waarin het doel en enkele voorschriften worden gelegd. Het doel van het rollenspel is elke deelnemer voor te bereiden op sommige situaties die hij of zij kan tegenkomen. En ook om mensen voor te bereiden op het oplossen van problemen en het omgaan met moeilijke situaties, om hen te leren rationeel te denken tijdens onvoorziene voorvallen, om verschillende psychologische en pedagogische problemen op te lossen.

Bij het spelen van rollenspellen worden de deelnemers geconfronteerd met bepaalde situaties die zij in hun echte leven zijn tegengekomen. En van de deelnemers zelf wordt verlangd dat ze echt de juiste beslissingen nemen, dat ze het gedragsmodel veranderen dat niet tot het oplossen van problemen leidt.

Psychologen hebben een aantal tekenen geïdentificeerd die dit soort spel gemakkelijk van andere kunnen onderscheiden:

  • De structuur van het spel omvat een zekere mate van communicatie, die in sociaal-economische systemen wordt aangetroffen;
  • De rollen worden verdeeld tussen de deelnemers;
  • Elke rol heeft een doel, dat verschillend is van de anderen;
  • Het werk wordt alleen gedaan met volledige interactie;
  • Er zijn vele alternatieven om één beslissing te nemen;
  • Er is een systeem waarbij er een groeps- en individuele evaluatie is van alles wat er tijdens het spel gebeurt;
  • Emotionele spanning in het team wordt gecontroleerd.

Er is nog een populair spel onder psychologen – imitatie. Uit de naam kunnen we opmaken dat er tijdens dit spel sprake is van imitatie van handelingen. Er zijn regels en concurrentie tussen de deelnemers en er is geen rollenspel, zoals het geval was in het vorige hoofdstuk.

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

In dit soort spel krijgt geen van de deelnemers een rol, levenssituaties worden niet nagebootst, er zijn alleen omstandigheden die de werkelijkheid een beetje benaderen. Simulatie is het meest effectief als u het niveau van intermenselijke relaties wilt bepalen, het vermogen van mensen om in een team te werken, om gemeenschappelijke beslissingen te nemen.

Hier zijn enkele tekenen van zo’n spel:

  • Er wordt een model van bepaalde voorwaarden gemaakt;
  • De leider kondigt de regels aan;
  • In de meeste gevallen zijn er meerdere gedragsperioden;
  • Het resultaat is kwantificeerbaar;
  • Vaardigheden in het nemen van algemene en individuele beslissingen worden aangescherpt.

Sociaal-psychologische vorming

Socio-psychologische vorming is een complexe vorm van actieve sociaal-psychologische vorming en kan verschillende betekenissen hebben. De meest voorkomende zijn: voorbereiding, training, opleiding, vorming.

Voor het uitvoeren van deze vorm van sociale en psychologische training wordt een trainingsgroep gecreëerd waarin interactie plaatsvindt tussen de psycholoog en de deelnemers. De training is gericht op het opzettelijk veranderen van de psychologische verschijnselen van één persoon of van een hele groep. Het doel is een harmonie tot stand te brengen tussen het professionele en het persoonlijke wezen van een persoon.

De eerste trainingen van dit type werden gegeven in 1946 en hadden tot doel de intermenselijke relaties te onderzoeken en het communicatieniveau te verhogen. En training als een afzonderlijke psychologische methode werd gedefinieerd door Forwerg in 1950. Nu gebruiken psychologen deze methode actief bij het werken met kinderen, ouders, probleemjongeren, arbeiders en werknemers van verschillende bedrijven.

Voordelen van werken in een groep

  1. Door in een groep te werken, leert een mens de intermenselijke problemen op te lossen waarmee hij in het leven kan worden geconfronteerd;
  2. Een groep is een soort samenleving, alleen in het klein;
  3. In de groep kan feedback worden gegeven, en de deelnemers krijgen steun van degenen die met soortgelijke problemen te maken hebben gehad;
  4. De deelnemer aan de groep kan geheel nieuwe kennis en vaardigheden opdoen en ook proberen experimenten uit te voeren in de relaties met partners;
  5. De deelnemers kunnen zich met elkaar identificeren;
  6. Bij het werken in een groep bouwt zich spanning op en kan de psycholoog bijgevolg vaststellen welke psychologische problemen elk lid van de groep heeft;
  7. et proces van zelfkennis, zelfonthulling en zelfexploratie is gemakkelijker voor de persoon in het collectief;
  8. Zelfs in economische termen is groepswerk veel rendabeler.

Methoden van actieve sociale en psychologische vorming: het concept en de classificatie

Fasen van de training

In de eerste plaats is er de “warming-up”. Dan beginnen de deelnemers aan het werk mee te doen, met elkaar en met de regels van de training kennis te maken. Het is goed als de psycholoog speciale oefeningen uitvoert die de mensen helpen zich te leren kennen, zich te verenigen, een eensgezinde groep te worden.

Vervolgens komt het hoofdgedeelte. Hier maakt de groep kennis met het gestelde probleem, er wordt gewerkt aan de ontwikkeling van communicatieve vaardigheden, die zijn voorgeschreven in het programma dat speciaal voor de training is gemaakt. Hier werkt de psycholoog met taken en technieken die hij of zij vooraf heeft ontwikkeld, zelfstandig heeft doorgewerkt en nu veilig in de praktijk kan toepassen.

De derde fase is de eindfase. Hier wordt een analyse gemaakt van al het werk dat tijdens de sessie is verricht. De deelnemers wisselen van gedachten en krijgen huiswerk mee. De psycholoog voert het zogenaamde afscheidsritueel uit, dat “groepsafscheiding” wordt genoemd.

Voorbereiding van een sessie

Er bestaat een speciaal model voor de voorbereiding van een trainingssessie:

  1. De psycholoog moet het thema en het idee van de toekomstige sessie duidelijk omschrijven;
  2. Op voorhand moet worden bepaald wie deel zal uitmaken van de groep;
  3. Het is noodzakelijk om te weten hoe lang de sessie zal duren en hoeveel keer het nodig is om het uit te voeren;
  4. Het is noodzakelijk een psychologisch en pedagogisch probleem te formuleren dat tijdens de les zal worden opgelost. Dit moet nauwkeurig en duidelijk worden geformuleerd;
  5. Bovendien moeten er taken worden vastgesteld voor de verzamelde groep;
  6. Het is verplicht psychotechnieken te kiezen, die gebruikt kunnen worden om met deze specifieke groep te werken;
  7. Het gehele trainingsprogramma dient in blokken te worden verdeeld, en in elk blok dienen bepaalde activiteiten te worden voorgeschreven;
  8. Er moet een plan zijn volgens hetwelk de psycholoog zal werken;
  9. Voor elke sessie moet er een kort plan zijn, waarin alle sessies moeten worden gespecificeerd.

Aan het einde van de training moet de psycholoog de sessie analyseren, bepalen wat er is bereikt, of alle taken zijn opgelost en of het nagestreefde doel is bereikt.

Daarna kan worden overgegaan tot de voorbereiding van de volgende training. De praktijkpsycholoog kan gebruik maken van een handboek over methoden van actieve sociaal-psychologische training, dat kan helpen bij het organiseren van het werk.


No more posts
No more posts